fa بررسی بیان ژن دهیدرین 1 در شرایط تنش خشکی و متانول پاشی در گلرنگ مهندسی ژنتیک گیاهی Plant پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><strong><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">خشکی یکی از مهم&shy;ترین تنش&shy;‌های محیطی گیاهان است و منجر به کاهش اساسی تولید محصولات کشاورزی می گردد. تحت تنش خشکی، گیاهان پاسخ های متنوعی در سطح فیزیولوژی و سلولی از خود نشان می‌&shy;دهند که تغییر </span></span></span></strong><strong><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">بیان ژن‌&shy;ها از جمله دهیدرین‌&shy;ها یکی از آن&shy;‌ها است. دهیدرین&shy;‌ها در گروه دو پروتئین های</span></span></span></strong><span dir="LTR"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">Late</span></span></span></span> <span dir="LTR"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">Embryogenesis Abundant</span></span></span></span> <strong><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">(</span></span></span></strong><span dir="LTR"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">LEA</span></span></span></span><strong><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">) </span></span></span></strong><strong><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">قرار می&shy;‌گیرند و سنتز و انباشت آن‌ها در بافت‌&shy;های مختلف گیاهی نه تنها در پاسخ به تنش، بلکه به عنوان بخشی از وقایع از پیش برنامه ریزی شده در طی مراحل نهایی تکوینی دانه در گیاهان روی می دهد.</span></span></span></strong> <strong><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">انواع دهیدرین&shy;‌ها با وزن مولکولی مختلف در دانه&shy;‌های آرابیدوپسیس&shy;، شبدر و دیگر گیاهان شناسایی شده است. با توجه به اقلیم خشک و نیمه خشک ایران و اهمیت اقتصادی بالای گیاه گلرنگ، در تحقیق حاضر، اعمال تنش خشکی در این گیاه توام با متانول پاشی به منظور کاهش احتمالی اثرات تنش در یک طرح کاملا تصادفی صورت پذیرفت. آزمایش به صورت کرت های خرد شده در قالب طرح آماری بلوک های کامل تصادفی با چهار تکرار انجام شد. کرت های اصلی شامل دو سطح آبیاری طبیعی و تنش کم آبی</span></span></span></strong> <strong><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">(قطع آبیاری با ظهور اولین گلها) بود و بر اساس</span></span></span></strong><strong><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:Sakkal Majalla;"><span style="font-size:10.0pt;">٪</span></span></span></strong><strong><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">50 تبخیر از تشتک تبخیر انجام شد. اعمال تنش خشکی در مرحله شروع گلدهی بود.</span></span></span></strong> <strong><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">در کرت های فرعی محلول پاشی تیمار متانول در5</span></span></span></strong> <strong><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">سطح</span></span></span></strong> <strong><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">&nbsp;(0%، 10%، 20%، 30% و%35)</span></span></span></strong> <strong><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">وزن حجمی اعمال شدند. بیان ژن دهیدرین یک در مرحله تشکیل دانه با استفاده از روش </span></span></span></strong><span dir="LTR"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">qRT-PCR</span></span></span></span><strong><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;"> بررسی و مقایسه</span></span></span></strong> <strong><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">میانگین ها</span></span></span></strong> <strong><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">به کمک نرم افزار </span></span></span></strong><span dir="LTR"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">SPSS ver. 18</span></span></span></span><strong><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;"> انجام شد. نتایج نشان داد که در بالاترین سطح تنش خشکی (</span></span></span></strong><strong><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:Sakkal Majalla;"><span style="font-size:10.0pt;">٪</span></span></span></strong><strong><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">50)</span></span></span></strong> <strong><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">که با متانول پاشی </span></span></span></strong><strong><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:Sakkal Majalla;"><span style="font-size:10.0pt;">٪</span></span></span></strong><strong><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">30 همراه بود، بیشترین میزان بیان ژن دهیدرین بطور معنی دار (</span></span></span></strong><span dir="LTR"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">0/05</span></span></span></span> <span dir="LTR"><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">P &le;</span></span></span></span><strong><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">)&nbsp; </span></span></span></strong><strong><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">مشاهده می‌شود در حالیکه در موارد دیگر</span></span></span></strong> <strong><span style="color:windowtext;"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;">برهمکنش متانول و تنش خشکی اثر معنی داری در بیان دهیدرین نشان ندادند. پیشنهاد می شود استعمال خارجی متانول بصورت اسپری کردن و در غلظت مناسب می تواند بعنوان روشی مناسب برای مقابله گیاه در شرایط تنشی کم آبی مورد توجه قرار گیرد.</span></span></span></strong><span dir="LTR"><span style="color:windowtext;"></span></span></div> <strong><span dir="LTR"></span></strong> <pre style="text-align: justify;"> <span style="font-family:Times New Roman;">Drought is one of the most important environmental stresses for plants, which leads to a significant reduction in agricultural production. In drought stress conditions, plants exhibit a variety of responses at the physiology and sub-cellular levels such as increased expression of some genes like dehydrines. They are categorized in Group 2 proteins Late Embryogenesis Abundant proteins (LEA) that are synthesized and accumulated in different plant tissues not only in response to stress, but also as part of a pre-planned phenomenon during the final stages of development of the seed. Different types of Dehydrine proteins have been identified in Arabidopsis, clover and other plants. Due to the dry and semi-arid climate of Iran and the high economic importance of safflower, in this study, drought stress was applied to this plant with use of methanol spraying in a completely randomized design. The expression of <em>dehydrine 1</em> in the seed formation stage using the RT-qPCR method was evaluated and the means were compared using SPSS ver. 18. The results showed that the highest level of drought stress (50%) associated with methanol spraying (30%), had significantly the highest level of <em>dehydrine 1</em> gene expression whereas in other cases the interaction of methanol and drought stress did not have a statistically significant effect on <em>dehydrine 1</em> expression. It is suggested that methanol spraying can be used as a suitable method for the plant to deal with the effects of stress in low rainfall environments.</span></pre> تنش خشکی, متانول پاشی, دهیدرین یک, گلرنگ, qRT-PCR dehydrine1 ,drought stress, methanol spraying, RT-qPCR, safflower 67 75 http://gebsj.ir/browse.php?a_code=A-10-352-2&slc_lang=fa&sid=1 Ali Kheiri علی خیری alikheiri61@gmail.com 10031947532846003491 10031947532846003491 Yes Department of Biology, Faculty of Natural sciences, Tabriz University, Iran گروه زیست شناسی، دانشکده علوم طبیعی، دانشگاه تبریز، ایران Hanieh Mohajjel shoja هانیه محجل شجاء mohajelh@yahoo.com 10031947532846003492 10031947532846003492 No Department of Biology, Faculty of Natural sciences, Tabriz University, Iran گروه زیست شناسی، دانشکده علوم طبیعی، دانشگاه تبریز، ایران Mansoor Sarajoughi منصور سراجوقی msarajuoghi@gmail.com 10031947532846003493 10031947532846003493 No Department of Agronomy, Karaj Branch, Islamic Azad University, Iran گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرج، ایران