fa مطالعه بیان ژن های فنیل آلانین آمونیالیاز و پروتئین شبه توماتین در گیاه آفتابگردان آلوده به بیماری پوسیدگی اسکلروتینیایی یقه ساقه مهندسی ژنتیک گیاهی Plant پژوهشي Research <strong><span style="font-family:b zar;">پوسیدگی اسکلروتینیایی ریشه و طوقه </span></strong><strong><span style="font-family:b zar;">که توسط قارچ </span></strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">Sclerotinia sclerotiorum</span></span></em></strong><strong><span style="font-family:b zar;"> ایجاد می&shy; شود، یکی از مهم‌ترین بیماری‌های قارچی آفتابگردان در ایران به شمار می&shy; رود. استفاده از ژنوتیپ&shy;های مقاوم به بیماری یکی از اقتصادی ترین روش‌های کنترل آن است. در این تحقیق، میزان بیان ژن‌های فنیل آلانین آمونیالیاز 2 (</span></strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">PAL2</span></span></em></strong><strong><span style="font-family:b zar;">) و پروتئین شبه توماتین (</span></strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">TLP</span></span></em></strong><strong><span style="font-family:b zar;">) در ژنوتیپ های </span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">LC106-C</span></span></strong><strong><span style="font-family:b zar;"> و </span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">RHA265</span></span></strong><strong><span style="font-family:b zar;"> آفتابگردان بعد از آلودگی با جدایه ی </span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">SSU53</span></span></strong><strong><span style="font-family:b zar;"> قارچ عامل بیماری و با روش</span></strong> <strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">Real time PCR</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b zar;">بررسی شد. نتایج نشان داد که اثر ژنوتیپ، زمان پس از آلودگی و همچنین اثر متقابل ژنوتیپ &times; زمان بر میزان بیان هر دو ژن </span></strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">PAL</span></span></em></strong><strong><span style="font-family:b zar;"> و </span></strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">TLP</span></span></em></strong><strong><span style="font-family:b zar;"> معنی دار است. نتایج برش دهی اثر متقابل نشان داد که در رابطه با ژن </span></strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">PAL</span></span></em></strong><strong><span style="font-family:b zar;"> بین دو ژنوتیپ در زمان های 6 و 48 ساعت پس از آلودگی و در رابطه با ژن </span></strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">TLP</span></span></em></strong><strong><span style="font-family:b zar;"> در 48 ساعت پس از آلودگی اختلاف معنی دار وجود دارد. بیشتر بودن میزان بیان ژنهای مورد مطالعه در لاین مقاوم </span></strong><strong><span style="font-family:b zar;">(</span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">LC106-C</span></span></strong><strong><span style="font-family:b zar;">) </span></strong><strong><span style="font-family:b zar;">در مقایسه با لاین حساس</span></strong><strong><span style="font-family:b zar;"> (</span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">RHA265</span></span></strong><strong><span style="font-family:b zar;">)</span></strong><strong><span style="font-family:b zar;">، تأییدی بر دخالت ژن های فوق در مقاومت جزئی آفتابگردان به بیماری اسکلروتینیا و مقاومت لاین </span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">LC106-C</span></span></strong><strong><span style="font-family:b zar;"> در سطح مولکولی است. نتایج این پژوهش می&shy;تواند در برنامه&shy; های به &shy;نژادی آفتابگردان برای تولید ارقام مقاوم به بیماری اسکلروتینیا مفید واقع گردد.</span></strong><br> &nbsp; Sclerotinia stem rot disease caused by <em>Sclerotinia sclerotiorum</em> is one of the most important diseases of sunflower. The use of resistant genotypes is potentially an economically useful method for its control. In this study, the expression level of the genes encoding phenylalanine ammonia-lyase 2 (PAL2) and thaumatin-like protein (TLP) were measured in the LC106-C and RHA265 genotypes of sunflower inoculated with SSU53 isolate of <em>S. sclerotiorum</em> by real time PCR technique. The results revealed that transcript levels of both the PAL2 and TLP genes were significantly affected by genotype, time after inoculation and genotype-time of inoculation interactions. In particular there were significant differences between the expression of PAL in two genotypes 6 and 48 hours after infection. Concerning the expression of the TLP gene, the maximum difference between two genotypes was observed 48 hours after infection. The high expression level of studied genes in a resistant line compared to a susceptible one confirms the involvement of these genes in partial resistance of sunflower to Sclerotinia stem rot disease. It also confirms the resistance of LC106-C to the disease at the molecular level. The findings of this study can be useful in sunflower breeding programs for producing cultivars resistant to Sclerotinia stem rot disease.<br> &nbsp; آفتابگردان روغنی, پوسیدگی اسکلروتینیایی, PCR در زمان واقعی, قارچ های نکروتروف, مقاومت جزئی Necrotrophic fungi, oily sunflower, partial resistance, real time PCR, Sclerotinia rot 11 23 http://gebsj.ir/browse.php?a_code=A-10-105-2&slc_lang=fa&sid=1 Aram Nouri آرام نوری aramnuori@gmail.com 10031947532846001420 10031947532846001420 No Department of Plant Breeding and Biotechnology, Urmia University, Urmia, Iran گروه اصلاح و بیوتکنولوژی گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه Reza Darvishzadeh رضا درویش زاده r.darvishzadeh@urmia.ac.ir 10031947532846001421 10031947532846001421 No Department of Plant Breeding and Biotechnology, Urmia University, Urmia, Iran گروه اصلاح و بیوتکنولوژی گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه Babak Abdollahi Mandoulakani بابک عبدالهی مندولکانی b.abdollahi@urmia.ac.ir 10031947532846001422 10031947532846001422 Yes Department of Plant Breeding and Biotechnology, Urmia University, Urmia, Iran گروه اصلاح و بیوتکنولوژی گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه